ఖజురాహో దేవాలయం (క్రీ.శ. 950–1050) — చందేల వంశం నిర్మించిన UNESCO World Heritage Site. బయటి గోడలపై శిల్పాలు పురుషార్థాల సందేశం ఇస్తాయి.
Share
ఒక పర్యాటకుడి అనుభవం — ఆశ్చర్యం నుంచి అవగాహనకు
Sexual Sculptures on temples : రాజేష్ అనే ఒక యువకుడు మొదటిసారి మధ్యప్రదేశ్ లోని ఖజురాహో దేవాలయాలకు వెళ్ళాడు. మందిరం బయటి గోడలు చూసి అతను నిర్ఘాంతపోయాడు. “ఇది దేవాలయమా? లేదా వేరే ఏదైనా చోటా?” అని మనసులో సందేహం వచ్చింది.
అక్కడి గైడ్ చిరునవ్వుతో చెప్పాడు — “అన్నా, ఈ శిల్పాలు చెక్కిన వాళ్ళు మనకంటే వేల రెట్లు తెలివైనవారు. వీటి వెనుక ఒక్కో రహస్యం ఉంది.”
ఆ ఒక్క వాక్యం రాజేష్ జీవితాన్ని మార్చేసింది. మీరూ ఈ వ్యాసం చదివాక అదే అనుభవిస్తారు — ఈ శిల్పాలు అశ్లీలం కాదు, అవి మన సనాతన ధర్మం మానవజాతికి ఇచ్చిన అత్యంత లోతైన సందేశం.
దేవాలయాల గోడలపై శృంగార శిల్పాలు ఎందుకు? — నేపథ్యం (Sexual Sculptures on temples)
భారతదేశంలో వందల సంవత్సరాల క్రితం నిర్మించిన కొన్ని దేవాలయాల బయటి గోడలపై శృంగార శిల్పాలు (Erotic Sculptures) చూసి చాలామంది అయోమయపడతారు. ముఖ్యంగా:
ఖజురాహో దేవాలయాల చరిత్ర (Sexual Sculptures on temples)
చందేల వంశం పాలనలో క్రీ.శ. 950 నుండి 1050 మధ్య కాలంలో ఖజురాహో దేవాలయాలు నిర్మించబడ్డాయి. అప్పటికి మొత్తం 85 దేవాలయాలు ఉండేవి — ఇప్పుడు కేవలం 25 మాత్రమే మిగిలాయి.
ఈ దేవాలయాల బయటి గోడలలో 10% శిల్పాలు మాత్రమే శృంగార దృశ్యాలు చూపిస్తాయి. మిగిలిన 90%లో దేవుళ్ళు, అప్సరలు, యోధులు, సంగీతకారులు, రోజువారీ జీవన దృశ్యాలు ఉంటాయి.
కానీ మీడియా మరియు పర్యాటకులు ఆ 10% మాత్రమే గురించి మాట్లాడతారు!
శృంగార శిల్పాల వెనుక 7 ముఖ్యమైన కారణాలు (Sexual Sculptures on temples)
1. పురుషార్థాల సందేశం — ధర్మ, అర్థ, కామ, మోక్ష
హిందూ సంప్రదాయంలో జీవిత లక్ష్యాలు నాలుగు:
ధర్మం — నీతివంతమైన జీవితం
అర్థం — సంపద సంపాదన
కామం — ప్రేమ మరియు కోరికలు
మోక్షం — ముక్తి
దేవాలయం నిర్మాతలు ఈ నాలుగు పురుషార్థాలనూ శిల్పాల రూపంలో చెక్కారు. కామం కూడా జీవితంలో ఒక పవిత్రమైన భాగమే — దాన్ని తిరస్కరించడం కాదు, సరైన రీతిలో అర్థం చేసుకోవడమే మోక్ష మార్గం అని వారు చెప్పారు.
2. దేవాలయం ముందు కోరికలు వదిలిపెట్టండి — ప్రవేశ సందేశం (Sexual Sculptures on temples)
ఈ శిల్పాలు దేవాలయం బయటి గోడలపై మాత్రమే ఉంటాయి. లోపల ఒక్కటీ ఉండవు.
దీనర్థం — “దేవాలయం లోపలికి ప్రవేశించే ముందు నీ లౌకిక కోరికలు, వాసనలు, కామవాంఛలు అన్నీ ఇక్కడే వదిలిపెట్టు. లోపలికి కేవలం శుద్ధ మనసుతో రా.“
ఇది అత్యంత తెలివైన ఆధ్యాత్మిక సందేశం!
3. తాంత్రిక సాధన మరియు శక్తి సిద్ధాంతం (Sexual Sculptures on temples)
తంత్ర శాస్త్రం ప్రకారం, శరీరంలో ఉన్న శక్తిని ఊర్ధ్వముఖం చేయడమే మోక్షం. కామశక్తి అత్యంత శక్తివంతమైనది. అది సరిగ్గా పరివర్తన చెందితే ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానానికి దారి తీస్తుంది.
ఖజురాహో సమీపంలో కాలింజర్ అనే నగరం ముఖ్యమైన తాంత్రిక కేంద్రంగా ఉండేది. ఈ దేవాలయాలు ఆ తాంత్రిక సాధన సంప్రదాయాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయి.
4. శుభప్రదం మరియు సుమంగళి — మంగళ సూచకం (Sexual Sculptures on temples)
బృహత్సంహిత మరియు శిల్పశాస్త్రాలు అనే పురాతన గ్రంథాల ప్రకారం — దేవాలయ ద్వారానికి మిథున శిల్పాలు (జంట శిల్పాలు) చెక్కడం శుభప్రదమని, అవి దుష్టశక్తులను తరిమివేస్తాయని నమ్మకం.
అంటే ఇవి రక్షణ కవచంగా పని చేస్తాయని పూర్వీకులు విశ్వసించారు.
5. బ్రహ్మచర్య సాధకులకు యౌవన విద్య (Sexual Sculptures on temples)
ఆ కాలంలో బాలురు గురుకులంలో బ్రహ్మచర్య వ్రతం పాటిస్తూ చదువుకునేవారు. వారు పెద్దయ్యాక గృహస్థాశ్రమంలోకి ప్రవేశించేటప్పుడు సంసార జీవితం గురించి అవగాహన కల్పించడానికి ఈ శిల్పాలు ఉపయోగపడేవి.
అంటే ఇవి ప్రాచీన కాలంలో ఒక రకమైన జీవన విద్య (Life Education) అన్నమాట!
6. బౌద్ధ సన్యాసుల ప్రభావాన్ని తగ్గించడానికి (Sexual Sculptures on temples)
ఆ కాలంలో బౌద్ధ మతం సన్యాసం, వైరాగ్యాన్ని బాగా ప్రోత్సహించింది. దీనివల్ల కొందరు యువకులు గృహస్థ జీవితాన్ని విసర్జించి సన్యాసం తీసుకున్నారు.
దీనికి ప్రతిగా, హిందూ ధర్మం గృహస్థ జీవితం కూడా పవిత్రమైనదే, ప్రజాభివృద్ధికి అవసరమైనదే అని చెప్పడానికి ఈ శిల్పాలు చెక్కారని చరిత్రకారులు చెప్తారు.
7. పిడుగుల నుండి రక్షణ — ఇంద్రుని సంతోషం కోసం
కోణార్క్ సూర్య దేవాలయం గురించి ఒక నమ్మకం ఏమిటంటే — ఇంద్రుడు శృంగారానికి అభిమాని. అందువల్ల మందిరంపై శృంగార శిల్పాలు చెక్కితే ఇంద్రుడు సంతుష్టుడై పిడుగులు వేయడు, దేవాలయం సురక్షితంగా ఉంటుందని నమ్మకం.
కోణార్క్ సూర్య దేవాలయం — ప్రత్యేకత ఏమిటి?
కోణార్క్ సూర్య దేవాలయం ఒడిశాలో క్రీ.శ. 13వ శతాబ్దంలో గంగ వంశం రాజు నరసింహదేవ-I చేత నిర్మించబడింది. ఇది UNESCO World Heritage Site.
ఈ దేవాలయంలో శృంగార శిల్పాలు అత్యధికంగా ఉంటాయి. నోబెల్ బహుమతి విజేత రవీంద్రనాథ్ టాగోర్ ఈ దేవాలయాన్ని చూసి చెప్పారు: “ఇక్కడ రాతి భాష మానవ భాషను మించిపోయింది.”
మహాత్మా గాంధీ వీటిని అభ్యంతరకరంగా భావించి తొలగించాలని అన్నారు. కానీ టాగోర్ జోక్యం వల్ల ఈ శిల్పాలు కాపాడబడ్డాయి. అవి మన పూర్వీకుల నిజమైన జాతీయ సంపదని టాగోర్ నిరూపించారు.
శిల్పాలు బయట ఎందుకు, లోపల ఎందుకు లేవు? (Sexual Sculptures on temples)
ఇది అత్యంత ముఖ్యమైన ప్రశ్న.
జవాబు: దేవాలయం మూడు స్థాయిల జీవన ప్రయాణాన్ని సూచిస్తుంది:
బయటి గోడలు — లౌకిక జీవితం (ధర్మ, అర్థ, కామ)
మధ్య భాగం — పరివర్తన (సాధన, మార్గం)
గర్భగుడి — ముక్తి, మోక్షం
మీరు బయటి గోడలు దాటి లోపలికి వెళ్ళేకొద్దీ, లౌకిక జీవితాన్ని వదిలి ఆధ్యాత్మిక లోకంలోకి ప్రవేశిస్తున్నారు. ఇది ఆర్కిటెక్చర్ ద్వారా చెప్పిన ఆధ్యాత్మిక సందేశం!
గాంధీజీ vs టాగోర్ — ఒక చారిత్రక వాదన
ఈ శిల్పాలు మన జాతీయ గర్వం అని నిరూపించిన సంఘటన ఒకటి ఉంది:
మహాత్మా గాంధీ ఈ శిల్పాలు “భారతీయ సంస్కృతికి అవమానం” అని, వాటిని తొలగించాలని అన్నారు.
కానీ రవీంద్రనాథ్ టాగోర్ ఆయనతో విభేదించారు. “మన పూర్వీకులు శృంగారాన్ని కూడా జీవితంలో భాగంగా, పవిత్రంగా భావించారు. ఇవి మన నిజమైన సంస్కృతి. వీటిని నాశనం చేయడం మన చరిత్రను నాశనం చేయడమే” అని గట్టిగా వాదించారు.
చివరికి టాగోర్ నిలబడ్డారు. ఆ శిల్పాలు నేటికీ మన తరాలకు స్ఫూర్తి ఇస్తున్నాయి.
ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణలో కూడా ఇలాంటి దేవాలయాలు ఉన్నాయా? (Sexual Sculptures on temples)
అవును! మన రాష్ట్రాలలోనూ పురాతన దేవాలయాల్లో ఇలాంటి శిల్పాలు కనిపిస్తాయి:
రామప్ప దేవాలయం (తెలంగాణ — UNESCO World Heritage Site) — కొన్ని మిథున శిల్పాలు
అమరావతి స్తూపం — శృంగార దృశ్యాలతో కూడిన బౌద్ధ శిల్పాలు
లేపాక్షి దేవాలయం (ఆంధ్రప్రదేశ్) — కొన్ని శృంగార శిల్పాలు
ఇవి అన్నీ మన మట్టికి చెందినవి. మన పూర్వీకుల జ్ఞానానికి ప్రతీకలు.
ఈ శిల్పాల గురించి మనం ఏమి నేర్చుకోవాలి?
పాశ్చాత్య దృష్టి vs భారతీయ దృష్టి
పాశ్చాత్యులు ఈ శిల్పాలను “అశ్లీలం” అని పిలిచారు. మన పూర్వీకులు దీన్ని “కళ” మరియు “ఆధ్యాత్మిక సాధన” గా చూశారు.
మన సంస్కృతి ఎప్పుడూ శరీరాన్ని లేదా కామమని తృణీకరించలేదు. అది జీవిత చక్రంలో ఒక భాగం. దాన్ని అర్థం చేసుకుని, నిగ్రహించి, పరివర్తన చేసుకోవడమే ఆధ్యాత్మికత.
21వ శతాబ్దంలో సందేశం ఏమిటి?
Sex Taboo కాదు — జీవితంలో ఒక ప్రాకృతిక భాగం
మన పూర్వీకులు చాలా Open-minded గా ఉన్నారు — వారికి సిగ్గుపడే అవసరం లేదు
శిల్పకళ ద్వారా జ్ఞానం అందించడం — ఇది మన విద్యా సంప్రదాయం
కామ + ఆధ్యాత్మికత ఒకే నాణేనికి రెండు వైపులు — Tantra ఇదే చెప్తుంది
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQ) (Sexual Sculptures on temples)
దేవాలయాల గోడలపై శృంగార శిల్పాలు చెక్కడం తప్పు కాదా?
కాదు. ఇవి మన పవిత్రమైన శాస్త్రీయ సంప్రదాయానికి చెందినవి. బృహత్సంహిత వంటి ప్రాచీన గ్రంథాలు ఈ మిథున శిల్పాలను మంగళప్రదంగా వర్ణించాయి. ఇవి అశ్లీలం కాదు — ఆధ్యాత్మిక సందేశాలు.
ఖజురాహో దేవాలయాల్లో ఎన్ని శిల్పాలు శృంగారంగా ఉంటాయి?
మొత్తం శిల్పాల్లో కేవలం 10% మాత్రమే శృంగార దృశ్యాలు. మిగిలిన 90% దేవుళ్ళు, అప్సరలు, నిత్యజీవన దృశ్యాలు. కానీ అవి ఎక్కువగా చర్చకు వస్తాయి.
తాంత్రిక శాస్త్రంలో శృంగారానికి ఏమైనా ఆధ్యాత్మిక అర్థం ఉంటుందా?
అవును. తంత్ర శాస్త్రం ప్రకారం కామశక్తి అత్యంత శక్తివంతమైనది. సరిగ్గా సాధన చేస్తే ఆ శక్తి ఊర్ధ్వముఖమై ముక్తికి దారితీస్తుంది. కేవలం భోగం కోసం కాదు — పరివర్తన కోసం.
కోణార్క్ దేవాలయంలో శృంగార శిల్పాలు ఎందుకు ఎక్కువగా ఉన్నాయి?
కోణార్క్ సూర్యదేవుడికి అంకితం. సూర్యుడు జీవన శక్తికి ప్రతీక. వాత్స్యాయన కామసూత్రంలో వర్ణించిన దృశ్యాలు ఇక్కడ రాతిలో చెక్కారు. ఇది జీవన చక్రం — సృష్టి, స్థితి, లయలను చూపిస్తుంది.
ఈ దేవాలయాలు UNESCO World Heritage Sites ఎందుకు అయ్యాయి?
అవి కేవలం శృంగార శిల్పాల కోసం కాదు — శిల్పకళ, వాస్తుశాస్త్రం, చారిత్రక విలువ కారణంగా UNESCO గుర్తింపు పొందాయి. ఇవి మానవ నాగరికతకు అమూల్యమైన వారసత్వం.
మన తెలుగు దేవాలయాల్లో ఇలాంటి శిల్పాలు ఉన్నాయా?
అవును. రామప్ప దేవాలయం (తెలంగాణ), అమరావతి, లేపాక్షి వంటి చోట్ల కొన్ని మిథున శిల్పాలు కనిపిస్తాయి. ఇవి మన తెలుగు వారసత్వంలో భాగమే.
ముగింపు — రాయి కరిగించే సత్యం
మన పూర్వీకులు అత్యంత తెలివైనవారు. శరీరాన్ని, మనసును, ఆత్మను — మూడింటినీ సమగ్రంగా అర్థం చేసుకున్నవారు.
వారు కామమును జీవితంలో ఒక పవిత్ర భాగంగా చూశారు. దాన్ని దాచిపెట్టలేదు, తృణీకరించలేదు. పవిత్ర స్థలాల బయట దాని గురించి నిజాయితీగా చెప్పారు — “లోపలికి వెళ్ళే ముందు ఇవన్నీ అర్థం చేసుకో, వదిలిపెట్టు.”
నేటి తరానికి సందేశం: మన సంస్కృతిని సిగ్గుతో కాదు, గర్వంగా చూడండి. మన పూర్వీకులు వేల సంవత్సరాల క్రితమే జీవన సత్యాలను రాతిలో చెక్కారు.
వారి జ్ఞానం నేటికీ మన మనసుల్లో వెలిగేలా ఉండాలి.
మీకు ఈ వ్యాసం నచ్చిందా? మీ స్నేహితులతో share చేయండి. దేవాలయాలు, సంస్కృతి, ఆధ్యాత్మికత గురించి మరిన్ని వ్యాసాలు చదవడానికి rootritual.in ని follow చేయండి.
Datla VamsikrishnaUpdated 5 months Ago1 Mins read
Datla VamsikrishnaUpdated 5 months Ago1 Mins read
Leave a comment